Nghệ thuật chiếu sáng

Khí hậu nóng ẩm và thủ pháp chiếu sáng tự nhiên

       Ánh sáng mặt trời kiểu trực tiếp tại đây cần phải bị loại trừ một phần vì yêu cầu hạn chế nhiệt thừa cho phòng và tránh chói lóa cho mắt người.
Cửa sổ trên các tường bên có xu hướng có diện tích nhỏ, mở rộng chiều rộng, hạn chế chiều cao, dạ cửa sổ không quá cao so với tầm mắt để tranh thủ lấy gió nhiều và hạn chế nắng tràn sâu vào phòng, tầm nhìn không bao quát quá nhiều diện tích bầu trời. Bầu trời thấp mới là yếu tố cần khai thác vì ít gây chói (độ chói của phần gần chân trời thường có độ chói cao hơn). Cả mặt đất và những bề mặt ngoài các công trình kiến trúc vùng nóng thường có mầu sáng nên vào lúc nắng gắt cũng có thể là nguồn gây lóa mắt (hình 2.34).

Ánh sáng phản xạ từ các mặt phẳng trong nhà có thể là nguồn sáng hợp lý và thuận tiện nhất cho vùng khí hậu này, người thiết kế cần biết khai thác. Một cách bố cục thích hợp ngoài những vị trí cửa sổ có bậu cửa đặt trên tầm mắt nhưng phải có dạ cửa sao cho để ánh sáng phản xạ từ các mặt nằm ngang từ dưới các sân nhà hay đường phố có thể dễ dàng lọt vào trần phòng, trần phòng nên có mầu sáng và thiết kế mặt nhẵn đảm bảo ánh sáng nội thất được tán xạ hợp lý (hình 2.35).
Nếu sử dụng những thiết bị che nắng cho cửa sổ thì chúng có thể trở thành những nguồn ánh sáng phản xạ hay nguồn gây chói lóa, do đó nên bố trí sao cho mắt người trong phòng không trực tiếp chịu ảnh hưởng từ các tia sáng phản xạ đó.
Tốt nhất tại vùng này nên dùng hình thức cây xanh (cây nhiều lá thưa hay các giàn hoa) để che nắng. 
Nếu ánh sáng mặt trời nhìn qua cửa sổ là không thể tránh thì để giảm bớt độ chói có thể dùng các biện pháp giảm ảnh hưởng sau đây:
1. Sơn các tường lân cận hoặc thiết bị che nắng bằng mầu sáng đục.
2. Sơn các khung cánh, khuôn cửa bằng mầu kem hoặc là trắng.
3. Tăng độ dầy của các lỗ cửa lấy ánh sáng bằng cách làm các má cửa hình vát nghiêng và sơn mầu sáng.
4. Sau cửa dùng các hệ thống rèm che di động để chủ động điều tiết ánh sáng và lọc ánh sáng khi cần thay đổi độ sáng hoặc giảm bớt độ chói bầu trời.
5. Cửa lấy ánh sáng phòng quay về những sân trong hay hiên rộng được lấy ánh sáng từ những cửa mái kính.
6. Tổ chức những cửa lấy ánh sáng vào góc phòng với độ cao suốt chiều cao của căn phòng (hình 2.36).
Những tòa nhà trong điều kiện khí hậu này thường nhiều lỗ để tranh thủ gió mát và hạn chế chiếu nắng trực tiếp bằng các thiết bị che nắng ngang dọc. Để tránh nóng ílnh nắng mặt trời được loại trừ hoàn toàn vào một số thòi điểm trong ngày, nhưng hiện tượng lóa mắt không hoàn toàn tránh được tuyệt đối vì thế các lỗ cửa này nên hướng về các không gian xanh.

 Khí hậu nóng ẩm và thủ pháp chiếu sáng tự nhiên 1

Tuy nhiên vì độ chói của bầu trời tại những nơi thấp gần đường chân trời thấp hơn rất nhiều so với các bầu trời trên cao, do đó người ta cho phép các lỗ cửa chỉ nên nhìn thấy các bầu trời ở độ cao thấp từ 15° trở xuống.
Các tiêu chuẩn khuyến cao thậm chí còn khắt khe hơn thể hiện qua một số tóm tắt quy định sau:
a) Cho phép nhìn bầu trời và mặt đất trực tiếp trong phạm vi 15° (trên và dưới đường chân trời).
b) Tránh nhìn trực tiếp các mặt ngang phản xạ lớn như sân mái hắt hay các bề mặt kim loại được chiếu sáng.
c) Ánh sáng tự nhiên được phản xạ từ các mặt đất sáng hay các mặt kim loại chỉ được phản xạ lên trần nhà, phải có mầu sáng (hình 2.37). 

 Khí hậu nóng ẩm và thủ pháp chiếu sáng tự nhiên 1